Niet elke brouwerij die groeit, groeit met gelijk. Sommige schuiven zichzelf naar voren met hype en verpakkingen, anderen doen het stilletjes — fles voor fles, batch voor batch.
▶Inhoudsopgave
▶Inhoudsopgave
Wat me de afgelopen tijd is opgevallen, is dat de brouwerijen die écht doorzetten, vaak geen contractbrouwers zijn, geen groot bedrijf met een marketingafdeling van twintig man.
Het zijn kleine teams die kiezen voor afwijking in plaats van gemak.
Welke brouwerijen stijgen écht?
Er is best veel gecijferd over de groei van craftbier in Nederland.
Je hoort dan dingen als: "De markt is gegroeid naar 350 miljoen euro" en "Er zijn inmiddels meer dan 200 brouwerijen." Dat zijn mooie getallen, maar ze zeggen weinig over kwaliteit. Een brouwerij kan 40 procent groeien omdat ze elke hype bij elkaar brouwt en goedkoop verkoopt bij de supermarkt. Dat is groei, ja. Maar of het blijft hangen?
Dat is een ander verhaal. Wat ik hier doe is kijken naar brouwerijen die groeien én daarbij hun eigen lijn bewaken.
Brouwerij De Halve Maan, Brugge
De Halve Maan is geen typische craftbrouwerij. Het is een gevestigde naam met een lange geschiedenis, maar wat ze de afgelopen jaren hebben gedaan met hun craftlijn is best indrukwekkend.
Ze hebben een groei van 25 procent gehaald in 2023, en dat terwijl ze een brede distributie hebben. Hun craftbieren variërend van zes tot acht euro per fles. Wat me aanspreekt is dat ze niet proberen een nieuw merk te beginnen naast hun hoofdactiviteit — ze integreren de craftbenadering in wat ze al zijn.
Dat geeft meer vertrouwen dan een brouwerij die plots een IPA lancereert omdat het moet. Labbrandt is een andere categorie.
Labbrandt Brouwerij, Uden
Opgericht in 2013, nu al een van de meest gerespecteerde namen in het veld. Ze brouwen in kleine batches, en hun New England IPA's hebben die zachte body en fruitige neus waar veel van deze stijlen naar streven maar weinig bereiken. 40 procent groei in drie jaar.
De bieren liggen tussen zeven en negen euro. Wat goed is geregeld: ze verkopen online én via distributeurs, zonder de exclusiviteit te verliezen.
Een fles die na twee weken op je plank staat en nog fris ruikt — dat is het verschil met bieren die na een week al beginnen te oxideren. En ja, dat heb ik zelf meegemaakt met andere merken.
Rodi Brouwerij, Arnhem
Rodi begon in 2015 en heeft zich snel een plek veroverd. Hun kracht zit in diversiteit: van klassieke Pale Ales tot experimentele Sour Ales en Fruit Lambics.
Eerlijk gezegd, niet elk experiment slaat aan, maar het feit dat ze durven afwijken, waardeer ik. 35 procent groei in vier jaar. De bieren kosten gemiddeld 5,50 tot 8 euro. Ze zijn sterk op social media, vooral Instagram, en organiseren regelmatig proeverijen.
Dat laatste is belangrijk: een brouwerij die je laat proeven, vraagt vertrouwen. En dat werkt beide kanten op, zeker als je zelf brouwerijen wilt bezoeken en proeven.
Van Beers, Tilburg
Van Beers is een van de oudere spelers — opgericht in 2011.
Ze hebben een andere aanpak: meer gericht op klassieke stijlen, met name Tripel en Dubbel. Die bieren winnen regelmatig prijzen op wedstrijden, en terecht. Hun groei van 30 procent in drie jaar is niet spectaculair, maar wel stabiel.
Zes tot acht euro per fles. Wat me opvalt is dat ze investeren in apparatuur en personeel.
Dat is iets dat je niet ziet als je alleen naar de fles kijkt, maar het bepaalt welke consistentie je in de krijgt. En consistentie is iets wat veel jonge brouwerijen nog moeten leren. De Tuiltje is de jongste van dit rijtje, opgericht in 2016.
Brouwerij De Tuiltje, Berlicum
Ze onderscheiden zich door lokale ingrediënten te gebruiken — hop en kruiden uit de directe omgeving.
32 procent groei in drie jaar, prijzen tussen 6,50 en 8,50 euro. Ze organiseren ook regelmatig proeverijen en festivals.
Het idee van lokale sourcing in bier vind ik intrigerend. Het is niet nieuw — wijn doet het al eeuwen — maar in de Nederlandse bierwereld is het nog niet vanzelfsprekend.
Of het echt smaakt naar het landschap? Dat moet je zelf beoordelen. Maar de intentie klopt.
Hoe kies je zelf een brouwerij die het waard is?
Wat ik merk aan lezers en klanten: veel mensen kiezen op basis van de verpakking of de naam.
Dat is menselijk, maar niet altijd verstandig. Een paar dingen waar ik zelf naar kijk als ik een nieuwe brouwerij ontdek.
Ten eerste: brouwt het bedrijf zelf, of is het gecontractbrouwd? Dat maakt verschil in controle over het proces. Ten tweede: hoe gaat het met houdbaarheid? Een bier dat na een week oxideren begint, vertelt je iets over de kwaliteit van de verpakking en de stabiliteit van het product.
Ten derde: wat is de bedoeling van de brouwer? Gaat het om schaarste als marketingtool, of om écht beter bier maken?
En dan het glaswerk en de temperatuur. Dat is iets wat te vaak wordt overgeslagen. Een goede IPA geserveerd op 12 graden in een standaard pilsenerglas — je proeft eigenlijk niets.
De meeste bieren doen het het beste tussen de 6 en 10 graden, in een glas dat de aromaten vasthoudt. Een simpel ding, maar het verandert alles.
Wat komt er nog?
De Nederlandse craftbiergroei zit nog steeds in een stijgende lijn. Maar de markt raakt voller, en de concurrentie wordt harder.
De brouwerijen die volhouden, zijn degene die niet alleen groeien om te groeien, maar omdat ze iets hebben om te zeggen — in hun bier. De bijzondere bieren van Naeckte Brouwers hebben dat op een eigenzinnige manier gedaan, altijd met oog voor kwaliteit.
De uitdaging de komende jaren? Blijven innoveren zonder jezelf te verliezen. Stijgende grondstofprijzen, meer concurrentie van grote brouwerijen die "craft" in hun schoot werpen, en een consument die steeds kritischer wordt. Kortom: het wordt interessant. En dat is goed nieuws voor iedereen die nieuwe Nederlandse brouwerijen wil ontdekken en van goed bier houdt.